Βαλεντίνα Γεωργίου: Δημιουργώντας έναν κόσμο γεμάτο γνώση και αγάπη

Με όραμα την ολόπλευρη ανάπτυξη κάθε παιδιού και βαθιά πίστη στη συμπεριληπτική εκπαίδευση, η δημιουργός του «Παιδόκηπου» έχει καταφέρει να ξεχωρίσει στον χώρο της προσχολικής αγωγής. Μέσα από τη συνέντευξη που ακολουθεί, μας μιλά για το όραμά της, τις προκλήσεις της επιχειρηματικότητας και τα επόμενα όνειρά της.

1.  Τι σας ώθησε να αφήσετε το αποτύπωμά σας στον χώρο της προσχολικής εκπαίδευσης δημιουργώντας τον δικό σας «Παιδόκηπο»; Ποιο ήταν το όραμά σας;

Αυτό που με ώθησε να αφήσω το δικό μου αποτύπωμα στον χώρο της προσχολικής εκπαίδευσης ήταν ανέκαθεν η επιθυμία μου να δημιουργήσω μια κοινότητα μάθησης, η οποία θα λειτουργεί μέσα σε ένα ασφαλές και υποστηρικτικό περιβάλλον, βασισμένο στην καλλιέργεια θετικών διαπροσωπικών σχέσεων και στην ενίσχυση της αγάπης για τη μάθηση.

Έχοντας ως θεμελιώδη αρχή την πεποίθηση ότι κάθε παιδί είναι μοναδικό και ξεχωριστό, με τη δική του φωνή, προσωπικότητα και δυναμική, όραμά μου υπήρξε η δημιουργία ενός αποτελεσματικού μαθησιακού περιβάλλοντος και η διαμόρφωση ενός ανθρωποκεντρικού σχολείου, αξιοποιώντας δημιουργικά τις δυνατότητες που προσφέρει το Αναλυτικό Πρόγραμμα.

Με αυτό το τρόπο κάθε παιδί θα έχει τη δυνατότητα να αναπτύσσεται ολόπλευρα, σε γνωστικό, συναισθηματικό και ψυχοκινητικό επίπεδο. Η φιλοσοφία αυτή υλοποιείται μέσα από το παιχνίδι και την οργανωμένη λειτουργία κατάλληλα διαμορφωμένων κέντρων μάθησης, τα οποία προσφέρουν στα παιδιά ποικίλες και ουσιαστικές ευκαιρίες για επίλυση προβλημάτων, διερεύνηση, πειραματισμό, ανάπτυξη της δημιουργικότητας και καλλιέργεια κοινωνικών δεξιοτήτων.

Όλες αυτές οι μαθησιακές εμπειρίες σχεδιάζονται με γνώμονα τα ενδιαφέροντα, τις ανάγκες και τις δυνατότητες των παιδιών, μέσα από δραστηριότητες με ουσιαστικό νόημα για τα ίδια, ενισχύοντας την ενεργό συμμετοχή τους και καθιστώντας τα πρωταγωνιστές στη δική τους μαθησιακή πορεία.

2.  Ο «Παιδόκηπος» έχει αποσπάσει σημαντικές διακρίσεις σε Κύπρο και εξωτερικό. Ποια ήταν η μεγαλύτερη πρόκληση στη διαδρομή σας και τι σας έμαθε ως γυναίκα επιχειρηματία;

Ο Παιδόκηπος έχει τιμηθεί με το Global Recognition Award για δύο συνεχόμενες χρονιές, το 2025 και το 2026, στον τομέα της εκπαίδευσης, ως αναγνώριση της συμβολής του στην προώθηση της συμπεριληπτικής εκπαίδευσης και στην ανάπτυξη καινοτόμων παιδαγωγικών προσεγγίσεων. Επιπλέον, το 2023 απέσπασε το Χρυσό Βραβείο στην κατηγορία.

«Καταπολέμηση του Σχολικού Εκφοβισμού», στο πλαίσιο των Education Leaders Awards, τα οποία τελούν υπό την αιγίδα του Υπουργείου Παιδείας, Αθλητισμού και Νεολαίας. Παρά τις σημαντικές αυτές διακρίσεις, η επαγγελματική μου πορεία δεν υπήρξε χωρίς προκλήσεις και αναλογιζόμενη τη μέχρι σήμερα διαδρομή μου, διαπιστώνω ότι ορισμένες από τις σημαντικότερες προκλήσεις που κλήθηκα να αντιμετωπίσω αφορούσαν την αποτελεσματική ανάθεση αρμοδιοτήτων, τη δημιουργία υποστηρικτικών δικτύων και τη διατήρηση της ισορροπίας μεταξύ επαγγελματικής και προσωπικής ζωής.

Μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις για εμένα ήταν η μετάβαση από την ανάγκη να έχω προσωπική εμπλοκή σε κάθε πτυχή της λειτουργίας του νηπιαγωγείου στην ουσιαστική και αποτελεσματική ανάθεση αρμοδιοτήτων. Αρχικά, δεν ήταν εύκολο να αποδεχτώ ότι δεν ήταν απαραίτητο να αναλαμβάνω προσωπικά κάθε ευθύνη, καθώς αυτό προϋπέθετε εμπιστοσύνη στους συνεργάτες μου, σαφή κατανομή ρόλων και ευθυνών, αλλά και την ικανότητα να αναγνωρίζω και να αξιοποιώ τις δεξιότητες και τις δυνατότητες κάθε μέλους της ομάδας. Σταδιακά, συνειδητοποίησα ότι η ανάθεση αρμοδιοτήτων δεν αποτελεί απλώς έναν τρόπο αποφόρτισης από τον καθημερινό φόρτο εργασίας, αλλά μια ουσιαστική επένδυση στην ανάπτυξη του ανθρώπινου δυναμικού και στη δημιουργία μιας ομάδας που μοιράζεται κοινό όραμα και στόχους. Μέσα από αυτή τη διαδικασία έμαθα ότι η επιτυχία ενός εκπαιδευτικού οργανισμού δεν μπορεί να στηρίζεται αποκλειστικά στην προσπάθεια ενός ατόμου, αλλά προϋποθέτει την ενεργό συμμετοχή, την υπευθυνότητα και τη συνεργασία όλων.

Εξίσου σημαντική πρόκληση για εμένα υπήρξε η δημιουργία και η διατήρηση ενός ισχυρού υποστηρικτικού δικτύου. Η συνεργασία με συναδέλφους εκπαιδευτικούς, ειδικούς επιστήμονες, οικογένειες και άλλους εκπαιδευτικούς φορείς δημιουργεί πολύτιμες ευκαιρίες ανταλλαγής γνώσεων, εμπειριών και καλών πρακτικών. Παράλληλα, έχω διαπιστώσει πόσο σημαντικό είναι να περιβάλλομαι από ανθρώπους που μοιράζονται το ίδιο όραμα, προσφέρουν ουσιαστική καθοδήγηση και στηρίζουν έμπρακτα την προσπάθεια. Ένα τέτοιο δίκτυο δεν συμβάλλει μόνο στην αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση των δυσκολιών, αλλά ενισχύει την αυτοπεποίθηση, προσφέρει νέες προοπτικές και δημιουργεί τις κατάλληλες συνθήκες για την υλοποίηση νέων ιδεών και πρωτοβουλιών.

Μια ακόμη σημαντική πρόκληση, η οποία εξακολουθεί να με απασχολεί, είναι η διατήρηση της ισορροπίας μεταξύ επαγγελματικής και προσωπικής ζωής. Η βαθιά αφοσίωση στο επαγγελματικό μου όραμα και η επιθυμία να εξελίσσω διαρκώς τον Παιδόκηπο συχνά με οδηγούν στο να αφιερώνω περισσότερο χρόνο και ενέργεια στην εργασία, με αποτέλεσμα να περιορίζεται ο χρόνος που απομένει για τις προσωπικές μου ανάγκες και την οικογένειά μου. Μέσα από αυτή την εμπειρία έχω κατανοήσει ότι η οριοθέτηση του επαγγελματικού χρόνου, η αναγνώριση της ανάγκης για ξεκούραση, η φροντίδα του εαυτού και η ουσιαστική παρουσία στην προσωπική και οικογενειακή ζωή δεν αποτελούν πολυτέλεια, αλλά απαραίτητες προϋποθέσεις για τη διατήρηση της δημιουργικότητας, της ψυχικής ανθεκτικότητας και της αποτελεσματικότητας στον ηγετικό μου ρόλο. Εξακολουθώ να προσπαθώ να βρίσκω αυτή την ισορροπία, έχοντας πλέον συνειδητοποιήσει ότι για να μπορώ να προσφέρω ουσιαστικά στους άλλους και να ανταποκρίνομαι με συνέπεια στις επαγγελματικές μου ευθύνες, είναι εξίσου σημαντικό να φροντίζω και τον εαυτό μου.

3. Η συμπερίληψη και η καταπολέμηση του σχολικού εκφοβισμού αποτελούν βασικές προτεραιότητές σας. Πώς μετατρέπετε αυτές τις αξίες σε καθημερινή εκπαιδευτική πράξη;

Η ενσωμάτωση των αξιών της συμπερίληψης και της καταπολέμησης του σχολικού εκφοβισμού στην καθημερινή εκπαιδευτική πρακτική προϋποθέτει συστηματική δράση, ανοιχτή επικοινωνία και τη διαμόρφωση μιας κουλτούρας αποδοχής και αλληλοσεβασμού, στο πλαίσιο της οποίας κάθε μαθητής αισθάνεται ασφαλής, αποδεκτός και ισότιμα ενταγμένος στη σχολική κοινότητα.

Συγκεκριμένα, η πρόληψη του σχολικού εκφοβισμού και η προώθηση της συμπερίληψης μπορούν να επιτευχθούν ενδεικτικά μέσα από τις ακόλουθες πρακτικές:

➢ Καλλιέργεια κουλτούρας αποδοχής και ενσυναίσθησης

* Συμπεριληπτική διαχείριση της τάξης: Από την αρχή κάθε σχολικής χρονιάς, διαμορφώνουμε από κοινού με τους μαθητές τους κανόνες λειτουργίας της τάξης, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στον αμοιβαίο σεβασμό, την ευγένεια, την αποδοχή της διαφορετικότητας και την αλληλεγγύη.

* Δραστηριότητες ανάπτυξης της ενσυναίσθησης: Εντάσσουμε στο καθημερινό ή εβδομαδιαίο εκπαιδευτικό πρόγραμμα δραστηριότητες, όπως παιχνίδια ρόλων, αφηγήσεις παραμυθιών και βιωματικές δράσεις όπου οι μαθητές έχουν την ευκαιρία να κατανοήσουν τα συναισθήματα και τις ανάγκες των άλλων, αναπτύσσοντας στάσεις αποδοχής, σεβασμού και αλληλοκατανόησης.

* Προώθηση της συνεργατικής μάθησης: Αξιοποιούμε ομαδοσυνεργατικές δραστηριότητες, όπως η συλλογική δημιουργία εικαστικών έργων (Group Painting), ενθαρρύνοντας τους μαθητές να συνεργάζονται με όλους τους συμμαθητές τους. Με τον τρόπο αυτό, καλλιεργείται το πνεύμα της ομαδικότητας, ενώ παράλληλα αναγνωρίζονται και αξιοποιούνται οι ιδιαίτερες ικανότητες και τα δυνατά σημεία κάθε μαθητή.

➢ Συνεργασία με ειδικούς και ακαδημαϊκή κοινότητα

Επιδιώκουμε τη συνεργασία με μέλη της ακαδημαϊκής κοινότητας, με στόχο την επιμόρφωση και την ευαισθητοποίηση τόσο του εκπαιδευτικού προσωπικού όσο και των γονέων. Μέσα από τη διοργάνωση διαλέξεων, ενημερωτικών συναντήσεων και επιμορφωτικών δράσεων, ενημερωνόμαστε για σύγχρονες προσεγγίσεις και αποτελεσματικές πρακτικές πρόληψης και αντιμετώπισης του σχολικού εκφοβισμού. Παράλληλα, ενισχύουμε τις γνώσεις και τις δεξιότητές μας, ώστε να είμαστε σε θέση να αναγνωρίζουμε τα συναισθήματα των παιδιών μας και να παρεμβαίνουμε με τρόπο κατάλληλο και παιδαγωγικά τεκμηριωμένο.

4. Ποια είναι τα επόμενα όνειρά σας για τον «Παιδόκηπο» και ποιο μήνυμα θα θέλατε να στείλετε σε κάθε γυναίκα που ονειρεύεται να κάνει το δικό της επιχειρηματικό ξεκίνημα;

Οι πιο πάνω βραβεύσεις αποτελούν μια ιδιαίτερα σημαντική επιβεβαίωση της προσπάθειάς μου, ωστόσο τις αντιμετωπίζω κυρίως ως έναυσμα για νέες δημιουργικές ιδέες και περαιτέρω εξέλιξη. Στα μελλοντικά μου σχέδια αυτό που περιλαμβάνεται η ανάπτυξη μιας ψηφιακής πλατφόρμας εκπαιδευτικού περιεχομένου, μέσα από την οποία θα έχω τη δυνατότητα να μοιράζομαι με άλλα νηπιαγωγεία μαθήματα, δραστηριότητες και παιδαγωγικές πρακτικές οι οποίες μπορούν να εφαρμοστούν σε παρόμοια μαθησιακά περιβάλλοντα.  Πιστεύω ότι η πρόσβαση των νηπιαγωγών σε αξιόπιστο και άμεσα αξιοποιήσιμο εκπαιδευτικό υλικό μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στη βελτίωση της εκπαιδευτικής διαδικασίας καθώς μια τέτοια πρωτοβουλία θα έδινε στους εκπαιδευτικούς τη δυνατότητα να εμπλουτίσουν τη διδασκαλία τους με νέες ιδέες, να προσαρμόζουν τις δραστηριότητές τους στις διαφορετικές ανάγκες των παιδιών και να ανταλλάσσουν αποτελεσματικές πρακτικές και εμπειρίες.

Το μήνυμα που θα ήθελα να στείλω σε κάθε γυναίκα που ονειρεύεται να δημιουργήσει τη δική της επιχείρηση είναι αρχικά, να εμπιστευτεί το όραμά της. Σύμφωνα με το European institutefor gender equality (2024), δεν υπάρχει ουσιαστική ισότητα μεταξύ φύλων επομένος οι γυναίκες έχουν πρόσθετα εμπόδια να αντιμετωπίσουν όσον αφορά το στήσιμο και ανάπτυξη ιδιωτικής επιχείρησης. Αυτό σημαίνει ότι στην πορεία της προς την επιχειρηματικότητα έχει να αντιμετωπίσει προκαταλήψεις, δυσκολία συνδυασμού επαγγελματικής και προσωπικής ζωής. Μια συμβουλή που θα έδινα είναι να αναζητήσουν κρατικά ή ευρωπαικά κονδύλια. Στη δική μου περίπτωση το Νηπιαγωγείο μας έχει επιχορηγηθεί απο την Ευρωπαική Ένωση μέσα απο το πρόγραμμα γυναικεία επιχειρηματικότητα. Άλλωστε, κάθε επιχείρηση και κάθε σημαντική καινοτομία ξεκίνησαν κάποτε από μια απλή ιδέα και από έναν άνθρωπο που τόλμησε να την πιστέψει και να την υλοποιήσει.

Ποιες δυσκολίες αντιμετωπίζει σήμερα μια γυναίκα που αποφασίζει να δημιουργήσει τη δική της επιχείρηση και να αναλάβει έναν ηγετικό ρόλο;

Η απόφαση μιας γυναίκας να δημιουργήσει τη δική της επιχείρηση, να αναλάβει πρωτοβουλίες και να διεκδικήσει έναν ηγετικό ρόλο στον επιχειρηματικό κόσμο αποτελεί, αναμφίβολα, ένα σημαντικό βήμα προσωπικής και επαγγελματικής καταξίωσης. Πρόκειται για μια επιλογή που προϋποθέτει όραμα, αποφασιστικότητα, αυτοπεποίθηση και διάθεση για ανάληψη ευθυνών και ρίσκου. Παράλληλα, όμως, συνοδεύεται από σημαντικές προκλήσεις, οι οποίες δεν σχετίζονται αποκλειστικά με τις απαιτήσεις της επιχειρηματικής δραστηριότητας, αλλά και με βαθύτερα συστημικά, κοινωνικά και πρακτικά εμπόδια.

Παρά την πρόοδο που έχει σημειωθεί τα τελευταία χρόνια στον τομέα της ισότητας των φύλων και της γυναικείας επιχειρηματικότητας, ένα από τα σημαντικότερα εμπόδια που αντιμετωπίζουν οι γυναίκες επιχειρηματίες είναι η περιορισμένη πρόσβαση σε χρηματοδότηση και οικονομικούς πόρους. Το λεγόμενο χρηματοδοτικό χάσμα (FundingGap) εξακολουθεί να αποτελεί μια υπαρκτή πρόκληση σε διεθνές επίπεδο, καθώς οι γυναίκες ιδρύτριες επιχειρήσεων λαμβάνουν συχνά δυσανάλογα μικρότερο μερίδιο επενδυτικών κεφαλαίων επιχειρηματικού κινδύνου σε σύγκριση με τους άνδρες συναδέλφους τους. Για την αντιμετώπιση αυτής της κατάστασης, έχουν αναπτυχθεί στοχευμένες χρηματοδοτικές πρωτοβουλίες. Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, έχουν αναπτυχθεί προγράμματα, βραβεία και επιχορηγήσεις που απευθύνονται σε γυναίκες καινοτόμους, ερευνήτριες και ιδρύτριες επιχειρήσεων, με στόχο την ενίσχυση της συμμετοχής τους στην επιχειρηματικότητα και την καινοτομία.

Μια ακόμη σημαντική πρόκληση για τις γυναίκες επιχειρηματίες είναι η επίτευξη ουσιαστικής ισορροπίας μεταξύ επαγγελματικής και προσωπικής ζωής. Η δημιουργία και η διαχείριση μιας επιχείρησης απαιτούν συχνά πολύωρη απασχόληση και μεγάλο βαθμό υπευθυνότητας.

Οι απαιτήσεις αυτές γίνονται ακόμη πιο σύνθετες όταν συνδυάζονται με οικογενειακές υποχρεώσεις και ευθύνες φροντίδας. Πολλές γυναίκες καλούνται να διαχειριστούν ταυτόχρονα τις ανάγκες μιας νεοσύστατης επιχείρησης και τις απαιτήσεις της οικογενειακής καθημερινότητας, γεγονός που συχνά τις φέρνει αντιμέτωπες με δύσκολες επιλογές και αυξημένη ψυχολογική και σωματική επιβάρυνση καθώς η έλλειψη επαρκών αλλά και ποιοτικών δομών φροντίδας παιδιών αποτελεί ένα ουσιαστικό εμπόδιο για μια γυναίκα.  Γι αυτό και θεωρώ ότι η ισορροπία επαγγελματικής και προσωπικής ζωής δεν θα πρέπει να αντιμετωπίζεται ως ατομική ευθύνη της κάθε γυναίκας, αλλά ως μια ευρύτερη κοινωνική και θεσμική υποχρέωση. Η ενίσχυση των δομών φροντίδας παιδιών, μπορεί να συμβάλλει ουσιαστικά στην αντιμετώπιση αυτής της πρόκλησης. Είναι σημαντικό να δημιουργήσουμε τις κατάλληλες συνθήκες, ώστε καμία γυναίκα να μη χρειάζεται να επιλέξει ανάμεσα στην επαγγελματική της εξέλιξη και στην προσωπική ή οικογενειακή της ζωή.

Η πορεία της δημιουργού του «Παιδόκηπου» αποτελεί παράδειγμα αφοσίωσης, δημιουργικότητας και πίστης σε ένα όραμα. Με επίκεντρο το παιδί και τη συμπερίληψη, συνεχίζει να εξελίσσει το εκπαιδευτικό της έργο, στέλνοντας ένα αισιόδοξο μήνυμα σε κάθε γυναίκα: να τολμά να ονειρεύεται και να διεκδικεί με πίστη και επιμονή τους στόχους της.