Σοφία Νικολάου: Σχεδιάζοντας χώρους με ταυτότητα

Πρόλογος

Με πάθος για την αρχιτεκτονική εσωτερικών χώρων και μια ξεκάθαρα ανθρωποκεντρική φιλοσοφία, η Σοφία Νικολάου, ιδρύτρια του DSN Studio Design, δημιουργεί χώρους που συνδυάζουν αισθητική, λειτουργικότητα και διαχρονική αξία. Στη συνέντευξη που ακολουθεί μιλά για τη διαδρομή της, τις προκλήσεις του επαγγέλματος και τη φιλοσοφία που καθοδηγεί κάθε της έργο.

Ξεκίνησες από τη Γαλλική Φιλολογία και τελικά ακολούθησες την Αρχιτεκτονική Εσωτερικών Χώρων. Τι ήταν αυτό που σε έκανε να αλλάξεις πορεία και να εμπιστευτείς το πάθος σου;

Η Γαλλική Φιλολογία μου έδωσε πολύτιμα εφόδια. Με έμαθε να σκέφτομαι δημιουργικά, να επικοινωνώ ουσιαστικά και να αντιλαμβάνομαι τον πολιτισμό και την αισθητική σε βάθος. Ωστόσο, από πολύ νωρίς ένιωθα ότι η πραγματική μου έκφραση βρισκόταν στον χώρο του design και της αρχιτεκτονικής.

Δεν αντιμετώπισα ποτέ αυτή την αλλαγή ως εγκατάλειψη μιας πορείας, αλλά ως το φυσικό επόμενο βήμα προς αυτό που με εξέφραζε πραγματικά. Πήρα την απόφαση να συνεχίσω, σπουδάζοντας Αρχιτεκτονική Εσωτερικών Χώρων, γιατί πίστευα ότι όταν το επάγγελμά σου γίνεται προέκταση του πάθους σου, κάθε πρόκληση μετατρέπεται σε κίνητρο για εξέλιξη.

Σήμερα, κοιτάζοντας πίσω, θεωρώ ότι ήταν μία από τις πιο σωστές αποφάσεις της ζωής μου. Το ελεύθερο επάγγελμα απαιτεί θάρρος, επιμονή και πίστη στον εαυτό σου. Όταν το επάγγελμά σου ταυτίζεται με το πάθος σου, οι δυσκολίες δεν εξαφανίζονται, αλλά αποκτούν νόημα. Και αυτό είναι που με οδηγεί μέχρι σήμερα, μέσα από το DSN Studio Design, να δημιουργώ χώρους που βελτιώνουν την καθημερινότητα των ανθρώπων και αντανακλούν τη δική τους μοναδική ιστορία.

2. Το DSN Studio Design έχει διακριθεί για τέσσερις συνεχόμενες χρονιές στα Interiors Awards. Τι σημαίνει αυτή η αναγνώριση για εσένα και ποια στοιχεία πιστεύεις ότι κάνουν τη δουλειά σου να ξεχωρίζει;

Η διάκριση στα Interiors Awards για τέσσερις συνεχόμενες χρονιές αποτελεί για μένα μια μεγάλη τιμή, αλλά και μια επιβεβαίωση ότι η συνέπεια, η εξέλιξη και η αγάπη για αυτό που κάνεις αναγνωρίζονται. Κάθε βραβείο δεν είναι ο προορισμός, αλλά ένα κίνητρο να ανεβάζω ακόμη περισσότερο τον πήχη και να αναζητώ νέες δημιουργικές προσεγγίσεις.

Πιστεύω ότι αυτό που κάνει τη δουλειά του γραφείου να ξεχωρίζει είναι πως κάθε έργο αντιμετωπίζεται ως μοναδικό. Δεν ακολουθούμε έτοιμες συνταγές ούτε σχεδιάζουμε με βάση τις τάσεις της εποχής. Προτεραιότητά μας είναι να κατανοήσουμετον άνθρωπο, τις ανάγκες του, τον τρόπο ζωής του και την ταυτότητα της επιχείρησής του, ώστε ο χώρος να αποκτήσει χαρακτήρα, λειτουργικότητα και διαχρονική αισθητική.

Παράλληλα, επενδύουμε διαρκώς στη γνώση, στις νέες τεχνολογίες και στα καινοτόμα υλικά, διότι ότι ο σύγχρονος σχεδιασμός οφείλει να συνδυάζει δημιουργικότητα, τεχνική αρτιότητα και βιώσιμες λύσεις. Ίσως τελικά αυτό που ξεχωρίζει περισσότερο είναι ότι σε κάθε project υπάρχει ένα κομμάτι του εαυτού μου. Δεν στοχεύουμε απλώς σε όμορφους χώρους· αλλά σε χώρους με νόημα, που υπηρετούν τον άνθρωπο και αντέχουν στον χρόνο.

3. Σχεδιάζεις κατοικίες και επαγγελματικούς χώρους. Όταν ξεκινάς ένα νέο project, ποιο είναι το πρώτο πράγμα που θέλεις να ανακαλύψεις για τον άνθρωπο ή την επιχείρηση πίσω από τον χώρο;

Πιστεύω ότι κάθε χώρος αφηγείται μια ιστορία. Γι' αυτό, πριν μιλήσουμε για χρώματα, υλικά ή σχεδιαστικές λύσεις, θέλω να γνωρίσω τον άνθρωπο ή την επιχείρηση που βρίσκεται πίσω από το έργο.

Στις κατοικίες, με ενδιαφέρει να καταλάβω πώς ζουν οι άνθρωποι, ποιες είναι οι καθημερινές τους συνήθειες, οι ανάγκες, οι επιθυμίες και ακόμη και όσα δεν έχουν εκφράσει με λόγια. Στους επαγγελματικούς χώρους, προσπαθώ να ανακαλύψω την ταυτότητα του brand, τις αξίες του, το κοινό στο οποίο απευθύνεται και κυρίως την εμπειρία που θέλει να προσφέρει στους πελάτες του.

Θεωρώ ότι ο επιτυχημένος σχεδιασμός δεν είναι θέμα αισθητικής μόνο. Είναι αποτέλεσμα ουσιαστικής κατανόησης. Όταν ο χώρος αντικατοπτρίζει την προσωπικότητα του ανθρώπου ή τη φιλοσοφία μιας επιχείρησης, τότε αποκτά χαρακτήρα, λειτουργικότητα και διαχρονική αξία. Αυτός είναι πάντα ο στόχος μου: να δημιουργώ χώρους που δεν είναι απλώς καλαίσθητοι, αλλά αυθεντικοί και με δική τους ταυτότητα.

4. Ως γυναίκα ελεύθερη επαγγελματίας σε έναν χώρο που απαιτεί δημιουργικότητα, τεχνική γνώση και ηγεσία, ποιες ήταν οι μεγαλύτερες προκλήσεις που αντιμετώπισες και τι έχεις μάθει μέσα από αυτή τη διαδρομή;

Ο χώρος της αρχιτεκτονικής και των κατασκευών παραμένει σε μεγάλο βαθμό ανδροκρατούμενος, ιδιαίτερα στο κομμάτι της υλοποίησης των έργων, όπου οι περισσότεροι συνεργάτες, τεχνίτες και εργολάβοι είναι άνδρες. Στην αρχή της επαγγελματικής μου πορείας χρειάστηκε αρκετές φορές να αποδείξω ότι, πέρα από τη δημιουργικότητα, διαθέτω την τεχνική κατάρτιση, τη γνώση και την αποφασιστικότητα να συντονίσω ένα έργο από τη σύλληψη της ιδέας μέχρι την ολοκλήρωσή του.

Με τον χρόνο, όμως, κατάλαβα ότι ο σεβασμός δεν κερδίζεται ούτε από το φύλο ούτε από τον τίτλο. Κερδίζεται μέσα από τη συνέπεια, την επαγγελματική στάση, την τεχνική επάρκεια και τα αποτελέσματα της δουλειάς σου. Σήμερα αισθάνομαι ότι έχω χτίσει σχέσεις αμοιβαίας εμπιστοσύνης με τους συνεργάτες μου και αυτό είναι για μένα μία από τις μεγαλύτερες κατακτήσεις.

Η μεγαλύτερη πρόκληση, όμως, δεν ήταν να πείσω τους άλλους. Ήταν να παραμένω πιστή στη δική μου φιλοσοφία, να εξελίσσομαι συνεχώς και να μη συμβιβάζομαι με τη μετριότητα. Η επιχειρηματικότητα απαιτεί αντοχή, συνέπεια και καθημερινή προσπάθεια. Υπάρχουν στιγμές αβεβαιότητας, δύσκολες αποφάσεις και μεγάλες ευθύνες, ιδιαίτερα όταν παράλληλα ισορροπείς ανάμεσα στην επαγγελματική και την προσωπική ζωή.

Αυτό που έχω μάθει μέσα από αυτή τη διαδρομή είναι ότι η πραγματική επιτυχία δεν έρχεται από μια διάκριση ή ένα μεγάλο έργο. Χτίζεται καθημερινά, μέσα από τη συνέπεια, τον επαγγελματισμό, τη διαρκή εξέλιξη και τις σχέσεις εμπιστοσύνης που δημιουργείς με τους ανθρώπους. Πιστεύω ότι κάθε γυναίκα που επιλέγει να ακολουθήσει τον δικό της δρόμο μπορεί να πετύχει, όταν στηρίζεται στις γνώσεις της, εργάζεται με πάθος και δεν φοβάται να διεκδικήσει τη θέση που της αξίζει.

5. Αν ένας χώρος μπορούσε να αφηγηθεί μια ιστορία, ποια θα ήθελες να λένε οι χώροι που σχεδιάζει το DSN Studio Design για τους ανθρώπους που ζουν ή εργάζονται μέσα σε αυτούς;

Θα ήθελα οι χώροι που φέρουν τη σφραγίδα του DSN Studio Design να μη φωνάζουν για να εντυπωσιάσουν, αλλά να μιλούν μέσα από το φως, τα υλικά, τις αναλογίες και την αίσθηση που αφήνουν στον άνθρωπο. Γιατί η καλύτερη αρχιτεκτονική είναι εκείνη που γίνεται βίωμα.

Πιστεύω ότι η αρχιτεκτονική εσωτερικών χώρων πρέπει να δημιουργεί ατμόσφαιρες και όχι απλώς εικόνες. Αφορά τη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου περιβάλλοντος που ανταποκρίνεται στις ανάγκες του χρήστη, βελτιστοποιεί τη λειτουργία του χώρου και επηρεάζει θετικά την εμπειρία της καθημερινής ζωής ή της εργασίας.

Αν οι χώροι μας μπορούν να αφηγηθούν μια ιστορία, θα ήθελα να λένε ότι σχεδιάστηκαν με προσοχή στη λεπτομέρεια, σεβασμό στις ανάγκες του χρήστη και αγάπη για την αρχιτεκτονική. Ότι κάθε σχεδιαστική απόφαση είχε λόγο ύπαρξης και ότι η αισθητική δεν αποτέλεσε αυτοσκοπό, αλλά το φυσικό αποτέλεσμα ενός σωστά μελετημένου και ολοκληρωμένου σχεδιασμού.

Ο Juhani Pallasmaa έχει πει ότι "The door handle is the handshake of the building". Μια φαινομενικά απλή φράση που κρύβει μια μεγάλη αλήθεια: η αρχιτεκτονική βρίσκεται στις λεπτομέρειες και στις αισθήσεις που γεννά. Αυτό επιδιώκουμε και σε κάθε έργο του DSN Studio Design, να δημιουργούνται  χώροιπου δεν εντυπωσιάζουν μόνο με την εικόνα τους, αλλά κερδίζουν τον άνθρωπο μέσα από την εμπειρία που του προσφέρουν.

Πιστεύω βαθιά στη φιλοσοφία του Robert L. Peters: «Design creates culture. Culture shapesvalues. Values determine the future. » Ένας χώρος δεν είναι απλώς ένα αισθητικό αποτέλεσμα. Κάθε χώρος πρέπει να δημιουργεί εμπειρίες που βελτιώνουν την καθημερινότητα των ανθρώπων.

Ιδανικά θα ευχόμουν κάθε χώρος να αποτελεί μια μικρή πολιτιστική παρέμβαση. Θα ήθελα το interior design να συμβάλλει στη δημιουργία ενός πολιτισμού που δίνει αξία στην ποιότητα, στη διαχρονικότητα και στον ανθρωποκεντρικό σχεδιασμό, στη διαμόρφωση μιας σύγχρονης κουλτούρας όπου η αρχιτεκτονική δεν αποτελεί πολυτέλεια, αλλά μέσο που καλλιεργεί την αισθητική αντίληψη και βελτιώνει την ποιότητα ζωής. Γιατί η αρχιτεκτονική δεν διαμορφώνει μόνο τους χώρους που κατοικούμε, διαμορφώνει κυρίως τον τρόπο με τον οποίο ζούμε μέσα σε αυτούς.

Επίλογος

Η συζήτησή μας με τη Σοφία Νικολάου αναδεικνύει πως η ουσία του interior design βρίσκεται στον άνθρωπο. Με συνέπεια, δημιουργικότητα και σεβασμό στις ανάγκες κάθε έργου, συνεχίζει να σχεδιάζει χώρους που δεν ξεχωρίζουν μόνο για την αισθητική τους, αλλά και για την εμπειρία που προσφέρουν.